9. Hukuk Dairesi – Sendika Üyeliği Hakkında Karar

9. Hukuk Dairesi         2017/22026 E.  ,  2017/11098 K.
“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, T.C. … tarafından davacının … Plastik Üreticiler OSB parsel No: 12 …/… adresinde bulunan işyeri için yapılan 74038328-103.02-E.17120 sayılı olumlu yetki tespitine itirazlarının kabulüne ve bu tespitin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin red kararına karşı davacı avukatı istinaf başvurusunda bulunmuştur.
… Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesi davacı vekilinin istinaf başvurusunu kabul etmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesi’ nin kararı süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı dava dilekçesinde özetle; davalılardan … Gıda İş Sendikasının 31/07/2015 tarihli yetki tespiti başvurusu üzerine diğer davalı T.C. …-Çalışma Genel Müdürlüğü tarafından 74038328-103.02-E.17120 sayı ve yetki tespiti konulu bildirim düzenlenerek davacı … A. Ş ‘ ye 11/08/2015 tarihinde tebliğ edildiğini, bakanlık tarafından tebliğ edilen bu bildirimde 31/07/2015 tarihi itibariyle Gebze Plastik Üreticiler OSB parsel no:12 …/… adresinde bulunan işyerinde toplam 123 işçi olduğu ve sendika üyesi 63 işçi çalıştığından bahisle sendika yasasının aradığı çoğunluğu sağladığının tespit edildiğinin bildirildiğini, ancak bakanlık tarafından yapılan bu tespitin yanlış olduğunu, sendikanın işyerinde ulaşılması gereken 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun 41.maddesinin ilk fıkrasında yer alan %50 üye oranına çoğunluğuna ulaşılamadığını, Bakanlık tarafından yapılan bu yetki tespitine 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun 43. Maddesi mucubince itiraz itiraz ettiklerini ve iptalini talep ettiklerini belirterek T.C. … tarafından davacının Gebze Plastik Üreticiler OSB parsel no:12 …/… adresinde bulunan işyeri için yapılan 74038328-103.02-E.17120 sayılı olumlu yetki tespitine itirazlarının kabulüne ve bu tespitin iptaline karar verilmesini istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı …Ş., Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 06.08.2015 tarih ve 17120 sayılı müvekkil sendika lehine yapılan olumlu çoğunluk tespit işleminin iptalini talep ettiklerini, 6356 sayılı Kanununun 43 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında “İtiraz dilekçesinde veya ekinde somut delillerin yer almaması hâlinde itiraz incelenmeksizin reddedilir. İşçi ve üye sayılarının tespitinde maddi hata ve süreye ilişkin itirazları mahkeme altı iş günü içinde duruşma yapmaksızın kesin olarak karara bağlar. Bunların dışındaki itirazlar için mahkeme, duruşma yaparak karar verir ve karar temyiz edildiği takdirde Yargıtay tarafından on beş gün içinde kesin olarak karara bağlanır.” belirtildiğini, davacının dava dilekçesinde somut hiçbir vakıaya dayanmadığını, bu nedenle 6356 Sayılı Kanunu’nun 43. maddesinin 3. fıkrasının uygulanmasını ve dava dilekçesinde somut delillerin yer almaması nedeniyle davanın derhal reddinin gerektiğini, müvekkil sendika lehine verilen çoğunluk tespitinin usul ve yasaya uygun olarak yapıldığını, 6356 sayılı kanunun 41. maddesinin 7 fıkrası “Bakanlık, yetkili sendikanın belirlenmesinde ve istatistiklerin düzenlenmesinde kendisine gönderilen üyelik ve üyelikten çekilme bildirimleri ile Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılan işçi bildirimlerini esas alır.” hükmünün amir olduğunu, bakanlık çoğunluk tespiti işlemini yasanın bu amir hükmüne göre yaptığını, esas itibari ile , davacının kötü niyetle iş bu davayı ikame ettiğini, esas amacın 6356 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinin son fıkrasına göre; yetki itirazı, yetki işlemlerin durdurması sonucu; davalı sendikanın üyeleri adına zamanında toplu iş sözleşmesi akdetmesinin önüne geçmek olduğunu, davalı sendikanın faaliyetlerini engellemek ve üyelerine zarar vermek olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle; 6356 sayılı kanunun sendika üyeliği ve üyeliğin kazanılması başlıklı 17/5. Maddesindeki ” Sendikaya üyelik, Bakanlıkça sağlanacak elektronik başvuru sistemine e-Devlet kapısı üzerinde üyelik başvurusunda bulunulması ve sendika tüzüğünde belirlenen yetkili organın kabulü ile e-Devlet kapısı üzerinden kazanılır.” ve yine aynı kanunun sendika üyeliğinin sona ermesi ve askıya alınması başlıklı 19/2 fıkrasındaki ” Her üye e-Devlet kapısı üzerinden çekilme bildiriminde bulunmak suretiyle üyelikten çekilebilir.” hükümleri ğereğince e devlet kapısı üzerinden yapılan üyelik işlemleri ile SGK ‘na yapılan işçi bildirimlerinde alınan dökümlerde başvuru tarihi itibariyle söz konusu işyerinde 123 işçinin çalıştığı, 63 işçinin Tek Gıda İş Sendikasına üye olduğunun tespit edildiği ve buna ilişkin yetki tespit yazısının taraflara gönderildiği, yetki yazısının davacı işverene 11/08/2015 tarihinde tebliğ edildiği, işverenin görevli makam olan … Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğüne 17/08/2015 tarih ve 31490 varide numarası ile kayıt ettirerek yetki tespit yazısına itiraz ettiğinin belirtilerek davalı idare yönünden davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C) İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yetki tespiti başvuru tarihi itibariyle işyerinde 122 işçi çalıştığı ve bunlardan 63 işçinin davalı sendika üyesi olduğu, yarıdan fazlasının sendika üye olma koşulunu sağladığı bakanlık tespitinin doğru olduğu, Ayşe Çınar isimli işçinin sendika üyesi olmadığı belirtilmişse de dosyadaki belgelerden … isimli işçinin 21.05.2015 tarihi itibariyle sendikaya üye olduğu sendikalı işçi sayısında herhangi bir değişikliğe sebep olmadığı bunun maddi hatadan kaynaklandığı raporda belirtilen … isimli işçinin yetki tespit tarihi itibariyle sendikaya üye olmadığından hesaplamada dikkate alınmaması halinde yetki için gerekli asgari sayının sağlandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
D) İstinaf:
Karara karşı davacı istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
E) Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:
Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesi’nce bilirkişi raporunda Ayşe Kapusuz isimli işçinin çoğunluk tespitinde ve sendikalı işçi sayısında nazara alınmadığı, bunda bir isabetsizlik bulunmadığı bilirkişi raporunun 116. sırasında çoğunluk tespitinde esas alınan ve sendikalı işçi sayısına dahil edilen …’ın yetki tespiti başvuru tarihi olan 31.07.2015 itibariyle işyerinde çalıştığı bu işçinin işçi sayısına dahil edilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı ancak bu işçinin 01.08.2015 tarihinde sendika üyesi olduğundan sendikalı işçi sayısına dahil edilmemesi gerektiği, bilirkişi raporunun 10. Sırasında yer alan …’ın ise aslında sendika üyesi olmamasına rağmen sendika üyesi olarak gösterildiği, sendikalı işçi sayısına dahil edilmesinin yerinde olmadığı bu itibarla başvuru tarihi itibariyle çalışan 122 işçiden mahkeme kararında sendikalı işçi olarak kabul edilen … ve …’ın sendikalı işçi sayısından düşülmesi gerektiği bu nedenle üye sayısının 61 olduğu, davalı sendikanın çoğunluğu sağlayamadığından Bakanlık tespitinin hatalı olduğu gerekçesiyle istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak davanın kabulüne yetki tespit işleminin iptaline karar verilmiştir.
F) Temyiz:
Kararı davalılar vekili temyiz etmiştir.
G) Gerekçe:
Davalı sendika vekili, davalı şirkette yönetim kurulu üyesi ve şirket müdürü olan iki kişi ile şirkette müdür olarak çalışan altı işçinin işveren vekili olduklarından işveren sayılacağı, bu nedenle işçi sayısına dahil edilmemesi gerektiklerini ileri sürmüşse de; 6356 sayılı Kanun 2. maddesinde işveren vekilinin “işveren adına işletmenin bütününü yöneten işveren vekillerini” ifade ettiği belirtildikten sonra aynı maddede işveren vekillerinin bu kanun uygulaması bakımından işveren olarak sayılacağının hükme bağlandığı, dosyada davalının aynı işkolunda birden fazla işyeri bulunan bir işletme olduğu yönünde bir iddia ve savunma olmadığı nitekim itiraza konu yetki tespitinin işyeri düzeyinde yapıldığı anlaşıldığından bu kişilerin işçi olarak sayılmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Bölge Adliye Mahkemesi’nce ilk derece mahkemesinde aldırılan bilirkişi raporunda 10. sırada yer alan … ve 116. sırada yer alan … isimli işçiler sendika üyesi olarak gösterilmişse de, bu kişilerin aslında sendika üyesi olmadıkları bu nedenle işyerinde üye sayısının 63 değil 61 olduğu, işyerinde tespit başvuru tarihinde 122 işçi bulunduğu yarıdan fazla çoğunluk şartının yerine gelmediği gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Ancak Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararında geçen … ve … isimli işçiler itiraza konu yetki tespitinde zaten sendika üyesi olarak sayılmamıştır. Bu işçiler dışında 63 işçinin sendikalı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca ilk derece mahkemesinde aldırılan bilirkişi raporunda tespit tarihinde çalıştığı belirtilen 122 işçiden sendikadan istifa ederek ayrılan 4 işçi hariç sayım yapıldığında 65 üye bulunduğu görülmekle birlikte sonuç kısmında 63 üye olduğu yazılmıştır.
Bölge Adliye Mahkemesi’nce yapılması gereken yetki tespit döküm belgesinde yer alan ve sendikalı olarak görünen hangi işçilerin aslında sendikalı olmamasına rağmen yetki tespitinde sendikalı olarak sayıldığı dolayısıyla yetki tespitini etkileyecek nitelikte bir hatanın olup olmadığını tespit etmektir.
Bölge Adliye Mahkemesi’nce gerekirse bu konuda denetime elverişli bilirkişi raporu alınarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozma nedenidir.
H) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, 6100 sayılı Kanun’un 373. maddesinin ikinci fıkrasına göre dosyanın kararı veren İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 22/06/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Yorum Yap

Please enter your comment!
Please enter your name here